7e Zondag door het jaar C – Wees barmhartig

Schriftlezingen: 1 Samuël 26,2.7–9.12–13.22–23; Psalm 103; 1 Korintiërs 15,45–49; Lucas 6,27–38

“Heb je vijanden lief, wees goed voor wie je haten, zegen hen die je vervloeken en bid voor degenen die je smaden”. Deze woorden, die het thema van de liefde in het middelpunt zetten, vormen het centrale deel van de zalig­ sprekingen. Ze weerklinken bijzonder treffend in deze tijd die overgeleverd lijkt aan de demon van oorlog. Het is van cruciaal belang dat deze woorden uit het evangelie in onze tijd weerklinken en verontwaardiging opwekken over de steeds groter wordende gevaren, samen met een engagement voor een meer broederlijke wereld. Het gebod van de liefde voor de vijand open­ baart ons het gelaat van God zelf, zijn manier van zijn en van werken. De apostel herinnert ons hieraan als hij zegt dat God zijn liefde voor ons toont omdat Hij ons heeft liefgehad toen we nog zondaars waren (cf. Rom 5,6–8). Toen we nog ver van Hem verwijderd waren, Hem vijandig gezind zouden we kunnen zeggen. Jezus heeft met zijn dood aan het kruis de muur van vijandschap en van scheiding neergehaald. De bladzijde in het boek Samuël over Davids beslissing om Saul niet te doden geeft aan wat de wijsheid van de rechtvaardige is: God navolgen, die Vader van allen is en die de bekering van de zondaar wil en niet zijn dood.

Johannes Chrysostomus zegt in zijn commentaar op deze bladzijde: “Wat een mens jou ook aandoet, hij is een broer”. De vijand die je kwaad doet, is een broer of een zus die door het kwaad van jou en ook van zijn of haar eigen menselijkheid is verwijderd. De Heer spoort ons aan om goed te doen voor hen die ons kwaad doen, om voor hen te bidden, om hen in liefde te overwinnen.

Deze aansporing tot een overvloed aan liefde heeft niets sentimenteels, maar heeft alles te maken met de verandering van ons hart en van de geschiedenis. Het is de over­vloedige liefde die ons in staat stelt om die andere aansporing van Jezus te begrijpen en te aanvaarden: “Slaat iemand je op de wang, bied hem dan ook de andere, en pakt iemand je jas af, weiger hem ook je hemd niet”. Jezus mist die fundamentele categorie die in iedereen aanwezig is: de idee van overwinning op anderen, koste wat het kost. Jezus wil niemand verslaan; Hij beschouwt niemand als zijn vijand, zelfs Judas niet, die hij “vriend” noemde toen Hij de kus van het verraad in ontvangst nam.

Voor de wereld is winnen een obsessie. De enige wet die voor Jezus telt, is die van de liefde. Die liefde deed Hem de hemel verlaten om naar de aarde te komen om ons te redden, zelfs als dit ten koste ging van zijn eigen leven. Die liefde wordt barmhartigheid genoemd. Aan het einde van dit evangelie vermaant Hij ons: “Wees barmhartig, zoals jullie Vader barmhartig is”. Dat is de manier om het koninkrijk te dienen dat ook aan onze handen is toevertrouwd. Ons wordt gevraagd om onze liefde niet af te meten: “Behandel de mensen zoals je wilt dat ze jullie behandelen”.

Uit: Vincenzo Paglia – Het Woord van God elke dag 2025

Boeken