1891 – 1942
Edith Stein werd geboren In 1891. In ‘Uit het leven van een Joodse familie’ vertelt ze hoe ze in haar jonge kinderjaren last had van woedeaanvallen en hoe ze die overwon toen ze zeven jaar oud was. ‘Toen begon het verstand in mij te overheersen.’ Daarbij hoorde de overtuiging dat haar moeder en haar oudere zus beter wisten wat goed voor haar was en dat ze hen zou gehoorzamen. Haar leven wordt een zoektocht naar waarheid en troost.
Ze gaat studeren aan drie Duitse universiteiten en tijdens de Eerste Wereldoorlog wordt ze vrijwillig verpleegster bij het Rode Kruis. In 1916 gaat ze op weg naar Freiburg, naar haar latere promotor Edmund Husserl, de beroemde fenomenoloog. Ze beschrijft ze hoe ze onderweg getroffen wordt door de ontmoeting met een vrouw die een lege katholieke kerk in ging om daar te bidden. Ze had dit nooit eerder gezien in de synagogen en de protestante kerken die ze had bezocht, waar men alleen kwam voor de eredienst. Dit inzicht is wellicht medebepalend geweest voor haar latere keuze voor het kloosterleven. Doorslaggevend voor haar keuze om katholiek te worden, waren de geschriften van de heilige Theresia van Avila, karmelietes.
In 1922 laat ze zich dopen en gaat werken in een katholieke meisjesschool. Maar in 1933, ze werkt dan in Münster aan het Instituut voor Pedagogiek, wordt het haar als Joodse verboden om les te geven. Een jaar later treedt ze in bij de ongeschoeide Karmelietessen in Keulen. Daar neemt ze de naam aan van Teresia Benedicta a Cruce, wat betekent: gezegend door het kruis. In 1938 verhuist ze naar het klooster in Echt in Nederlands Limburg, in een poging om aan de Jodenvervolging te ontkomen. Toch wordt ze in 1942 opgepakt samen met haar zus Rosa, die ook was ingetreden bij de Karmel, tot wie ze gedecideerd zegt: ‘Kom, laten we gaan voor ons volk.’ Via Westerbork worden de twee naar Auschwitz gedeporteerd, waar ze een aantal dagen later sterven. In 1998 wordt Edith Stein heiligverklaard.
Ward Biemans SJ in
Pelgrims van hoop, Bidden in het Heilig Jaar 2025
Uw liefde in de wereld
Geef ons ogen die de kleine dingen
van de gewone dag zien en in het licht zetten;
geef ons oren die de verborgen vragen
in het gesprek met anderen opnemen;
geef ons handen die niet lang overleggen
of ze zullen helpen en goed zullen zijn.
Laat Uw licht doordringen
door het venster van onze ziel
in ons binnenste
zodat wij stralen in onze omgeving
én onderweg met medemensen.
Maak ons tot een venster
waardoor Uw liefde
in de wereld schijnt.
Dit gebed is gebaseerd op het gedicht ‘Venster van de ziel’ van Edith Stein
